Andere militair getinte structuren regio Oost-Vlaanderen

beperkte lijst hieronder

Citadelpark Gent

Buskruitfabriek Cooppal Wetteren

Vliegvelden WO I Regio Gent

WO I Munitiepark Kwatrecht

De Dodendraad

De Hollandstellung - Duitse WO I bunkerlinie

Reichsschüle Flandern - SS-School Kwatrecht

Duitse Atlantic Wall Radarpost - Goldammer

WOI en II Munitiedepot De Ghellinck Zwijnaarde

Duitse gangen onder centrum Gent WOII

Schuilplaatsen voor havenarbeiders Gentse kanaalzone uit de koude oorlog

Het Fort van Eben Emael

KW-linie

Toestand Belgisch leger ten tijde van mei 1940

Gesneuveldenlijsten:

Algemene beschrijving Hollandstellung

Reeds geïnventariseerde zones

Gedeelte gebouwd door de Duitse Marine tussen Knokke en Maldegem

Knokke Heist (+Zweitestellung WO II)

Westkapelle

Lapscheure

Moerkerke

Middelburg

Maldegem

Middelburg

Maldegem (+Zweitestellung WO II)

Sint Laureins (+ Zweitestellung WO II)

Philippine (NL) - Sas Van Gent (NL) - Sluiskil (NL) (Enkel Zweitestellung WO II)

Adegem

Eeklo

Lembeke

Oosteeklo

Ertvelde

Kluizen

Gent - 't Zandeken

Assenede

Sint Kruis Winkel

Mendonk

Zaffelare

Eksaarde

Moerbeke Waas

Sinaai

Stekene

Kemzeke

Sint Gillis Waas

Vrasene

De Hollandstellung - Inventarisatie van deze bunkerlinie op grondgebied Adegem.

Op het grondgebied Adegem (zelf ondertussen een deelgemeente van groot Maldegem), vindt men enkel in de noord-oostelijke hoek wat restanten van de Hollandstellung terug. Het beperkte aantal nog terug te vinden structuren zit in de zone tussen Maldegem en Eeklo, allen in de directe omgeving van het Schipdonkkanaal die op zich lokaal de lijn vormt waar de hoofdstellung van deze linie is opgebouwd. Hier zijn ook een aantal gedynamiteerde bunkers terug te vinden, zeer kortbij het Schipdonkkanaal. Ik vermoed ze voorlopig allen gevonden te hebben maar sluit niet uit dat er nog wel iets zou kunnen zitten. Voorlopig zal de telling op Adegem allicht wel vrij volledig zijn voor wat er nog bestaat of van terug te vinden is.

In de inventarisatie uit 1921 werden op Adegem 5 bunkers gebouwd door de Duitse landmacht vastgesteld. Bij de herhaling van deze telling in 1935 was de situatie nog altijd dezelfde. Er was sprake van 2 voorpostbunkers en 3 manschappenbunkers.

Omdat de eigen telling uit het boek "De Hollandstelung" van Hans Sakkers zeker niet de volledige lijn onderzocht, is de telling die daar in terug te vinden is, ook zeer irrelevant om als referentie te gebruiken, wat dan ook niet is gebeurd. Wel zijn de vermelde locaties uit het boek mee opgenomen in de zoektocht die in dit geval wel in eerste instantie de volledige linie besloeg tussen Maldegem en Vrasene (grondgebied Oost-Vlaanderen).

Hieronder alvast de situatie van structuren door www.bunkergordel.be teruggevonden, Mocht u er meer info over kunnen geven over ontbrekende zaken, aarzel niet dit door te geven op info@bunkergordel.be.

Elk aangeduid bunkertje werd informatief van een eigen veronderstelde indeling voorzien omdat de oude reeds bestaande indelingen vrij onlogisch zijn en er blijkbaar types worden uitgevonden bij de vleet zonder dat ze soms nog van elkaar onderscheidbaar zijn. Er zullen later nog gedetailleerde bunkerfiches worden toegevoegd van de bunkertjes die tijdens de zoektocht ook in de mate van het mogelijke in detail gefotografeerd worden.

Alle onderstaande luchtfoto's zijn afkomstig van Google Earth.

De teruggevonden lokaties werden om de deze telling iets visueler te maken van een aparte kleur voorzien. Deze kleuren werden toegepast op onderstaande foto's:

  • Hollandstellung bunkers opgetrokken door de Duitse landmacht - Donkerblauw. Hiervan werd er voorlopig nog 4 bunkers teruggevonden van de 5 die in de studie van 1935 nog werden vastgesteld. Gezien 3 van de vastgestelde bunkers wel degelijk gedynamiteerd zijn, is het zeer moeilijk nog het onderscheid te maken uit voorpost- of manschappenbunkers. Daarvoor zijn de restanten te zwaar beschadigd. Het is zeker wel niet uitgesloten dat meer naar het sas op naar de eerste huizen toe nog restanten van een eventueel 5e gedynamiteerd exemplaar in een achtertuin zouden steken. Merkwaardig is wel dat de nummering toegepast in de studie van 1935 maar liefst een 20 tal nummers ontbreken. Mogelijks waren er langs het schipdonkkanaal nog veel meer verschansingen (die allicht nu wel grotendeels zullen verdwenen zijn). Hiervan zijn er op grondgebied Adegem nog 2 teruggevonden.
  • Gekende gesloopte structuren werden in het Rood aangeduid. Op Adegem zijn mij voorlopig die locaties niet gekend en dus ook niet aangeduid.
  • Hollandstellung bunkers die reeds vermeld werden op vorige foto's, zijn bij herhaling in het Oranje aangeduid.
  • Voorlopig is voor wat mijn zoektocht betreft, Adegem als volledig geprospecteerd beschouwd.

De loop van de Hollandstellung in grote lijnen op een kaart van Adegem

Adegem vanaf Celie tot Balgerhoeke.

1. Ad L 01: Voorpostbunker Landmacht - Celieplas, in weiland achter hoeve.
2. Ad L 02: Gedeeltelijk gesloopte verschansing - Op kop bosje tegen Schipdonkkanaal.
3. Ad L 03: Verschansing - Op andere kop van zelfde bosje, met restanten van een explosie.
4. Ad L 05: Gedynamiteerde voorpost- of manschappenbunker - Loskaai tegen Schipdonkkanaal in bosje nabij brug E34.
5. Ad L 06: Gedynamiteerde voorpost- of manschappenbunker - Loskaai tegen Schipdonkkanaal op kop bosje tegen weiland.
6. Ad L 04: Gedynamiteerde voorpost- of manschappenbunker - Loskaai tegen Schipdonkkanaal in een weiland.

Als uzelf nog aanvullingen of correcties weet ten opzichte van bovenstaande reeks structuren op grondgebied Adegem, gelieve dit dan door te geven, zodat toch eindelijk eens een volledige inventarisatie van wat nog van deze linie bestaat zou gekomen kunnen worden. Gelieve in dat geval te mailen op info@bunkergordel.be. Alvast bedankt voor uw medewerking.

Gebruikte externe bronnen: Boek: "De Hollandstellung - Hans Sakkers, Johan den Hollander en Ruud Murk".

De inventaris van de Dienst Erfgoed van de Hollandstellung.