Citadelpark Gent

Buskruitfabriek Cooppal Wetteren

Vliegvelden WO I Regio Gent

WO I Munitiepark Kwatrecht

De Dodendraad

De Hollandstellung - Duitse WO I bunkerlinie

Reichsschüle Flandern - SS-School Kwatrecht

Duitse Atlantic Wall Radarpost - Goldammer

WOI en II Munitiedepot De Ghellinck Zwijnaarde

Duitse gangen onder centrum Gent WOII

Schuilplaatsen voor havenarbeiders Gentse kanaalzone uit de koude oorlog

Het Fort van Eben Emael

KW-linie

WO I - Kwatrecht - Melle

18 daagse veldtocht gekoppeld aan TPG

Neergestorte B17 te Kwatrecht 19-09-1944

De bevrijding WO II van de regio rond TPG

Toestand Belgisch leger ten tijde van mei 1940

Gesneuveldenlijsten:

Contact en onbeantwoorde vragen

Media-aandacht

Copyright

Links

Hoe geldgewin het toch altijd moet winnen van de weinige nog aanwezige restanten van een oude Duitse WO I linie - De Sudabschnitt. (22/09/2017)

Onderstaand artikel mag jammer genoeg opnieuw het bewijs zijn dat als er genoeg geld mee gemoeid is, respect voor het militaire erfgoed, ook al is er op een bepaalde plaats nog amper iets van terug te vinden, vaak ver te zoeken is. Daarom zou ik bij deze zeker Mr Koen Van den Heuvel (burgemeester van Puurs) en Mevr. Veerle Ribus (projectverantwoordelijke Igemo) willen bedanken voor te tonen waar ze uiteindelijk voor staan, namelijk het grote geld en alles behalve het bewaren van wat er nog aanwezig is van het militaire erfgoed op hun grondgebied. De laatste 10 jaar hebben ze daar alvast goed hun best gedaan met slopen van dergelijke structuurtjes en zijn er in de direct omgeving van dit nu opnieuw gesloopte exemplaartje zeker nog 3 gesloopt. Ik hoop dan ook bij deze dat hun naam nog lang gekoppeld mag worden aan deze eretitel waar ik met plezier van deze website zal aan meewerken om het in stand te houden.

Het verhaal bereikte de eerste keer mijzelf als webmaster van www.bunkergordel.be op 7 September 2017, allicht jammer genoeg reeds vrij laat. Er waren op dat moment verontrustende meldingen dat er bij het opruimen van de begroeiing langs het kruispunt gevormd door de Dendermondsesteenweg en de N16 te Puurs, voorheen altijd vrij goed tussen het groen verstoken, bunkertjes opdoken die wel eens het risico zouden kunnen lopen, gesloopt te worden binnen de daar opstartende grondwerken.

Bij iets nader opzoekingswerk en het ter plaatse inspecteren van de site konden op het terrein in totaal 3 bunkertjes teruggevonden worden.

2 bunkertjes stonden vrij centraal en kortbij de N16, zichtbaar op het terrein. Ze stonden origineel langs een onverharde wegel die liep vanaf de N16 tot een huidig zijwegeltje van de Neerlichterstraat.

Het terrein bevatte echter ook nog een 3e en veel minder opvallend bunkertje. Dit was nog terug te vinden bij een woning die al was voorzien om gesloopt te worden binnen het lopende onteigeningsdossier.

Achteraf zou moeten blijken dat men er alles aan had aan gedaan om dit bunkertje zeker in alle stilte mee te slopen terwijl men naar de buitenwereld toe het beeld gaf het erfgoed op het domein te bewaren door telkens te verwijzen naar de 2 bunkertjes korter bij de N16 die men wel degelijk liet staan en mee voorzag om te integreren binnen het project. Ook telefonisch naar mij toe begon men steeds spontaan over de 2 bunkertjes die binnen het project bewaard bleven maar kreeg je een enorme stilte aan de andere kant van de lijn als je begon over het derde exemplaartje.

Het 3e bunkertje werd uiteindelijk respectloos op ik vermoed 19 en 20 september 2017 gesloopt. Dit ondanks de toch meer dan redelijke voorgestelde alternatieven zoals u verderop dit artikel kan lezen.

Puurs Winning bedreigde bunker

In de regio van de Antwerpse Forten vindt men wel meerdere Duitse WO I bunkerlijnen terug, de ene bekender dan de andere. Zo heeft men aan de noordkant de Nordabschnitt, tussen Schelde en het kanaal van Turnhout, de Westabschnitt, Deze verbindt origineel de polders van Beveren met het Antwerpse Fort van Haasdonk. Dit gedeelte van deze bunkerlinie werd na eindeloze slopingen gelukkig ondertussen voor het grootste gedeelte beschermd en geklasseerd en staat ook bekend als de lijn van Steendorp-Vrasene. Een nog veel minder gekende 3e aanvulling is de Sudabschnitt die het kanaal in Willebroek verbond met het fort in Bornem, in elk geval zijn er hiervan enkel nog hier en daar tussen die gemeentes nog wat restanten van terug te vinden. Laat de 3 bunkertjes waarvan hier in dit artikel sprake was en waarvan er dus nu opnieuw nog maar 2 overblijven op dit perceel nu net hiervan deel uitmaken.

Het project dat op deze terreinen wordt ingericht is gekend als het project "Winning", een combinatie van een KMO-zone en een woonproject. De opdrachtgevers voor het project zijn De Gemeente Puurs en Igemo. Igemo is een streekintercommunale en heeft als hoofdtaak haar werkingsgebied op een duurzame manier (lees met zoveel mogelijk winst) te ontwikkelen.

Bij nadere infovragen blijkt dat dit een reeds lang lopend project betreft waarvan wel wat documentatie kan terug gevonden worden op deze link. Om duidelijk te zijn, verklaarde de gemeente Puurs zich al akkoord met het voorziene project in 2010.

Ondanks dat de Dienst Erfgoed voor deze 3 bunkertjes een NEGATIEF advies gaf wat betreft het slopen van de 3 structuren, legt het Schepencollege alsook Igemo dit advies naast zich neer en beslist de 2 bunkertjes dichtbij de N16 te integreren binnen het project. Allicht moesten deze daarnaast de aandacht wegtrekken van het 3e bunkertje dat veel minder in het zicht stond en op die wijze wel in alle stilte mee gesloopt zou kunnen worden. Indien zij zo een advies naast zich neerleggen, zijn zij wel wettelijk verplicht naar de dienst erfgoed te laten weten waarom zij zo handelen. De vraag is aangetekend in hun richting gestuurd om dit ook naar deze website te laten weten maar daar kreeg ik tot op heden nog altijd geen antwoord op. Indien ik dit alsnog ontvang, wordt dit zeker nog bijkomend toegevoegd.

De link naar de infopagina van de dienst erfgoed van het ondertussen wel degelijk gesloopte bunkertje:

Ondanks dit slechte vooruitzicht werd toch nog deze oproep naar de betrokken partijen (burgemeester en schepencollege - nog in allereil aangetekend aangeschreven op 18/09/2017, Mevr Veerle Ribus via mail en telefoon) opgeroepen toch nog dringend eens na te denken alvorens dit 3e structuurtje alsnog te slopen.

  • Terwijl de 2 vrij kort tegen elkaar gebouwde bunkertjes wel degelijk op een fraaie manier in het project worden geïntegreerd, vind ik het dan wel moeilijk te vatten dat dan bijkomend toch dat 3e bunkertje niet werd gevrijwaard en toch gesloopt werd. Wat in dergelijk geval kan met die 2 bunkertjes kon toch ook perfect zonder veel extra kosten (zelfs geen) met dat 3e exemplaartje gebeuren. Wanneer gaat men nu eens willen inzien dat deze Sudabschnitt nog amper clusters (lees aaneengesloten bunkergedeeltes) bevat. Dit was op dit moment buiten het weiland aan de overzijde van het fort van Breendonk allicht nog de enige cluster die nog 3 aaneengesloten bunkers van deze linie bevatte. Deze bunkertjes waren meestal in koppeltjes opgetrokken en voor de bouw van een villa, allicht een tiental jaar geleden, werd toen al zijn complementaire bunkertje gesloopt. Allicht ook nog vrij recent werden de 2 daaropvolgende bunkertjes ook al gesloopt voor een groot industriepand. Zo krijgt men hier letterlijk de situatie dat koppeltjes van 2 nu allicht buiten deze 2 die men nu totaal zonevreemd zoals ze zullen achterblijven op het nieuw in te richten domein, nog amper zal terugvinden. Door nu ook die 3e bunker te slopen creëer je precies het beeld dat enkel hier eens 2 bunkertjes samen werden gebouwd terwijl die ganse linie grotendeels zo was opgebouwd. Het 3e bunkertje zou aan de geïnteresseerden nog kunnen duidelijk maken hoe kort deze wel degelijk ooit tegen elkaar werden gebouwd, een beeld dat nu nog amper voor een buitenstaande te vatten zal zijn. Laat het duidelijk zijn dat er nu al, nog amper gedeeltes van deze linie over zijn die nog echt een mooi beeld geven van wat deze linie ooit was. Dus het was zeker niet het moment om er nu nog maar eens eentje te laten verdwijnen...
  • Waarom diende dit bunkertje eigenlijk te verdwijnen?
Bovenstaande schets komt uit een brochure horende bij een info-avond over het project "Winning" zoals dit werd voorgesteld aan de lokale bevolking op 11 september 2017. Je ziet duidelijk het 3e bunkertje links van de gracht en zuidelijk van het wegeltje dat heden in de richting van de Neerlichterstraat loopt.

Deze schets toont dezelfde locatie binnen het voorziene project. Wat mij meteen opviel, is dat het bunkertje dus zelfs voor de helft in een reeds voorziene groenzone stond en amper voor de andere helft op een perceel voorzien als bebouwbare KMO-zone stond, op zijn beurt 1255 m² groot. Om het bunkertje als geheel eveneens te vrijwaren was misschien 20 m² van dit perceel bijkomend niet benut kunnen worden uit dit grotere perceel. Persoonlijk blijf ik het belachelijk vinden dat een instelling als Igemo dat ze wel een oplossing zoeken voor de 2 nog gekoppelde bunkertjes maar niet voor dit ene bijkomende exemplaartje omwille van amper 20 m² extra industriegrond...

Het blijft toch ook wel meer dan storend dat men alle moeite ligt te doen met het klasseren van de Hollandstellung, een Duitse WO I linie tussen Knokke en Vrasene die aansloot bij de Westabschnitt in Vrasene en hier dus opnieuw een bunker uit identiek dezelfde periode van de geschiedenis wordt gesloopt. Dit alles terwijl men onlangs in de pers nog eens groot komt aandraven met nog eens bijkomend 11 bunkerclusters van de Hollandstellung die officieel beschermd worden terwijl men hier dus vrolijk opnieuw een bunkertje uit dezelfde periode sloopt zonder enig respect, en zelfs zonder dat men het eigenlijk vooraf in detail laat prospecteren. De laatste keer dat ik het bezocht, wist ik nog door de beperkt geopende toegang enkele foto's te nemen. Ik had jammer genoeg niet de kledij bij om mij nog eens naar binnen te laten glippen, wat ik wel nog dacht te doen op donderdag 21 september 2017 maar toen was hij blijkbaar al in allereil gesloopt.

Op de foto hiernaast is nochtans duidelijk te zien dat de bunker aan de binnenzijde sporen droeg van projectielinslagen. Zou iemand hier ooit aandacht voor gehad hebben of deze kogelinslagen ooit proberen plaatsen in de geschiedenis? Zaten er soms geschiedkundigen bij Igemo of mochten die zich ook niet vuil maken bij hun waardebepalingen van de objecten die binnen hun projecten werden gevonden?

Het blijft dus erg dat je na deze noodoproep om toch nog eens na te denken voor de sloophamer in dit unieke structuurtje te zetten, men er nog alles aan doet om ik vermoed met spoed het bunkertje wegens aankomend gezaag te slopen. Die extra 20m³ kon er dus echt niet af.

De ware reden waarom die 20 extra m² er echt niet afkonden.

Ondanks alles wat je over die project mag lezen in de regionale pers en waar vooral alles dat de aanwezige bunkertjes aangaat opnieuw wordt doodgezwegen, heb ik als leek toch ook eens mijn oor te luisteren gelegd bij lokale buurtbewoners. Allicht weten de heren Burgemeester en Schepenen ondertussen ook wel dat de regionale buurt zeker niet zo hoog oploopt met dit project zoals zij nochtans graag laten uitschijnen. De eerste gronden zouden voorgesteld zijn als te onteigenen aan de prijzen van LANDBOUWGROND en BOS. Men dacht deze te kunnen verwerven voor amper € 3.00 per m². Omdat niemand zo zot was op die belachelijke prijzen in te gaan is de prijs uiteindelijk nog gestegen tot rond de € 50.00 voor de landbouwgrond.

Als er geld genoeg mee gemoeid is, mag blijken dat er dus opnieuw veel kan. De gronden zijn dus wel degelijk achteraf omgezet van LANDBOUWGROND in BOUWGROND en KMO zone. Het is dus niet voor niets dat het project al lopende is van 2010. Is het niet schandalig als je dan nu moet horen dat diezelfde gronden heden worden aangeboden voor prijzen rond de € 160.00 per m². In dat geval is zelfs die schamele 20 gevraagde m² ook € 3.200 wat toch ook weer dit verhaaltje voor hun vetpotterij niet zo interessant maakt (zeker als je nu al sinds 2010 er alles hebt aan gedaan om dat derde bunkertje zoveel mogelijk uit de aandacht te houden).

Enige en trieste besluit is dat er dus opnieuw een structuurtje minder is van deze al schamel nog aanwezige bunkerlijn.

Allicht ga ik een van deze nog wel eens op pad om ook die ontbrekende resterende gevalletjes (zeker op grondgebied Puurs) bij elkaar te zoeken. Van het gemeentebestuur hoef je daar plaatselijk zeker geen bescherming te verwachten uit wat we hier nu al vaststellen, mocht er in de toekomst nog een ander bunkertje bedreigd worden door eender welk ander project. Indien ze beter gekend zijn qua exacte locatie, wat nu zeker nog niet het geval zal zijn, zullen ze toch al iets minder het risico lopen in het geniep gesloopt te worden. Totaal onbekend is natuurlijk ook totaal onbemind.

Bij deze mag u mij zeker alle locaties van bunkertjes van deze Sudabschnit doorspelen zodat ik ze in de toekomst zo volledig mogelijk kan proberen bij elkaar zoeken en inventariseren op de website. Alle info dus welkom op info@bunkergordel.be