Citadelpark Gent

Buskruitfabriek Cooppal Wetteren

Vliegvelden WO I Regio Gent

WO I Munitiepark Kwatrecht

De Dodendraad

De Hollandstellung - Duitse WO I bunkerlinie

Reichsschüle Flandern - SS-School Kwatrecht

Duitse Atlantic Wall Radarpost - Goldammer

WOI en II Munitiedepot De Ghellinck Zwijnaarde

Duitse gangen onder centrum Gent WOII

Schuilplaatsen voor havenarbeiders Gentse kanaalzone uit de koude oorlog

Het Fort van Eben Emael

KW-linie

WO I - Kwatrecht - Melle

18 daagse veldtocht gekoppeld aan TPG

Neergestorte B17 te Kwatrecht 19-09-1944

De bevrijding WO II van de regio rond TPG

Toestand Belgisch leger ten tijde van augustus 1914

Toestand Belgisch leger ten tijde van mei 1940

Gesneuveldenlijsten:

Contact en onbeantwoorde vragen

Media-aandacht

Copyright

Links


Chronologisch verloop van de 18 daagse veldtocht aan het bruggenhoofd Gent.

Wat u hieronder chronologisch kunt lezen is een samenvatting van verslagen van de strijd en de voorbereidingen die plaats vonden aan Bruggenhoofd Gent tijdens de achttiendaagse veldtocht. Het is een samenraapsel van allerhande bestaande geschriften over de strijd. Onlogische opvolgingen werden er zoveel mogelijk uitgehaald want dezelfde verhalen afkomstig van verschillende bronnen bleken vaak tegenstrijdigheden te bevatten.

Hier vindt u het relaas van 10 mei 1940. Als u ook het eerdere stuk wilt lezen kan dit zeer gedetailleerd vanaf "De Belgische Fortificatiepolitiek voor WOII"

Het relaas van 1 mei tot 9 mei 1940 vindt u op deze link.

Vanaf 10 mei 1940 krijgt u het relaas van de Duitse inval in België.

Voor de grote lijnen van wat vooraf ging aan onderstaand relaas, klik op onderstaande link.

Vrijdag 10 mei 1940

04:30

situatie tijden 10 mei 1940

Situatie op de ochtend van 10 mei 1940. Bovenaan is de schets zoals terug te vinden in La rôle de l'Armée Belge - Andre L'Hoist en daaronder zoals geschetst in België - Een officieel overzicht van de gebeurtenissen 1939-1940 - Ministerie van Buitenlandse zaken (1941). - p38.

Een detail van de opbouw van het Belgisch leger bij het begin van de Duitse inval vindt u terug op deze link.

Luxemburg. Nabij Vianden trekt het Duitse 1e Pantserdivisie onder leiding van Generaal Guderian over de Luxemburgse grens.

Luxemburg bleek de dag voordien door Duitse spionagediensten zwaar onder handen gepakt en telefonielijnen om alarm te slaan, waren massaal gesaboteerd zodat het kleine land praktisch meteen onder de voet werd gelopen.

Duitse troepen trekken Luxemburg binnen. (Foto: Replica)

Oost België. Iets noordelijker was de 7e Pantserdivisie onder leiding van Generaal Rommel de Belgische grens overschreden. Deze troepen trokken richting Dinant met de bijhorende Maas. Deze aanval werd bijkomend versterkt door een snel volgende massa Junker 52 bommenwerpers die hun doelen over de grens gingen bestoken.

Op Belgisch grondgebied ondervond de 5e Pantserdivisie heel wat meer last om verder te geraken. Er waren uitgebreide versperringen aangebracht en hoofdwegen waren gesaboteerd met grote kraters van explosies. Wat echter in de Belgen hun nadeel sprak was dat deze versperringen en hindernissen niet bewaakt waren waardoor het voor de oprukkende Duitsers enkel een kwestie was van het zoeken naar een omzeiling van de gemaakte hindernissen.

Duitse troepen trekken massaal België binnen. (Foto: Replica)

Schets situatie grensstellingen verdedigd door 1e en 3e Ardeense Jagers op 10 mei 1940: Boek Mai 1940 - La Bataille de Belgique - M. Fouillien et J. Bouhon

Er was in de Ardennen nog geen sprake van zware directe militaire weerstand. Door de opgeworpen hindernissen zouden de Duitse oprukkende infanterie en pantsers over de grond de eerste 3 uren slechts 6 kilometer ver weten op te rukken op Belgisch grondgebied.

Deze gelijktijdige invallen in Luxemburg, België en Nederland zijn meteen ook de start van wat zal bekend staan in de geschiedenis als de Westfeldzug

05:00

Nederland. Er zijn meldingen van 2 Hollandse vliegvelden die gebombardeerd zijn. Duitse troepen overschrijden massaal de Belgisch-Duitse en Nederland-Duitse grens. In praktijk vallen op korte tijd heel wat meer Nederlandse vliegvelden in Duitse handen. Dit was alvast zo voor het vliegveld van Oekenburg, Ypenburg, Valkenburg en Den Haag.

Via listen met Duitse soldaten vermomd in Nederlandse uniformen vallen heel wat bruggen over cruciale waterlopen onbeschadigd in Duitse handen zodat hun doorsteek in het Nederlandse grondgebied letterlijk verloopt als een mes door de boter.

Er worden Duitse para's gedropt in de regio van Den Haag, Rotterdam en de belangrijke brug te Moerdijk. Te Rotterdam wordt op die manier vrij snel de luchthaven ingepalmd en uitgeschakeld voor de Nederlandse luchtmacht. Te Moerdijk valt de belangrijke brug over het Hollands Diep intact in Duitse handen. In meer noordelijke richting vallen zeer snel steden zoals Groningen, Assen, Meppel, Arnhem en Nijmegen.

Tegen de avond van 10 mei 1940 zouden Duitse troepen Nederland reeds doorsneden hebben tot aan de Oostkant van het IJsselmeer.

Schets van de Nederlandse situatie op 10-11 en 12 mei 1940: Boek Mai 1940 - La Bataille de Belgique - M. Fouillien et J. Bouhon

Albertkanaal regio Maastricht, het fort van Eben Emael.

Er gebeurt een uiterst precieze aanval met zweefvliegtuigen en Duitse para's op het gigantische fort van Eben-Emael en de regio van de bruggen van Vroenhoven, Veldwezelt en Briegden over het Albertkanaal. Terwijl de regio permanent zwaar uit de lucht wordt aangevallen en gebombardeerd, worden Duitse troepen op de grond gezet met zweefvliegtuigen. Gesterkt door de luchtaanvallen weten ze op deze manier de troepen die de bruggen dienden te verdedigen, te verrassen en zware verliezen toe te brengen.

Schets van de situatie rond Eben-Emael op 10 mei 1940: Boek Mai 1940 - La Bataille de Belgique - M. Fouillien et J. Bouhon
Kaart mei 1940 Sector Veldwezelt-Vroenhoven

Gelijkaardige schets situatie 10 mei 1940 ter hoogte van het cruciale punt van Eben-Emael, Veldwezelt en Vroenhoven uit België - Een officieel overzicht van de gebeurtenissen 1939-1940 - Ministerie van Buitenlandse zaken (1941). - p41.

Veel sneller dan verwacht, en vooral zonder ze te kunnen opblazen, vallen de bruggen van Veldwezelt en Vroenhoven praktisch intakt in Duitse handen. De Belgische troepen moeten zich dan ook veel vroeger dan verwacht beginnen terug te trekken vanuit hun posities die in theorie nog zeker 2 a 3 dagen hadden moeten kunnen stand houden. Hierdoor krijgen zowel de binnentrekkende Franse als Britse troepen nauwelijks tijd om hun voorziene stellingen in te nemen (en vooral te organiseren).

intakte brug Vroenhoven
brug te Veldwezelt
inname bunker in voet brug Vroenhoven
aangeslagen en gewonde soldaten uit de bunker

Hierboven enkele foto's van de twee zo goed als intakt veroverde bruggen te Vroenhoven en Veldwezelt. Bovenaan ziet u de Duitse troepen over de brug te Veldwezelt trekken. Linksonder de verovering van de brug van Vroenhoven. De kleinere foto's op de rechter kant zijn foto's van de verovering van de bunker in de voet van de brug te Veldwezelt, deze bunker is ook goed zichtbaar op de foto onderaan terwijl Duitse troepen massaal het Albertkanaal oversteken. Een kostbare te houden verdedigingslinie is veel te snel overwonnen door de binnentrekkende Duitse troepen. (Foto's Boek Mei 1940 - Peter Taghon)

De koepels van het zware geschut van het Fort van Eben Emael, had men op een even listige manier reeds weten uit te schakelen door ook met zweefvliegtuigen in de duisternis te landen bovenop het fort. De elitetroepen hierin aanwezig wisten door middel van een perfecte voorbereiding en het gebruik van een nieuw type bom met een gigantische vernielingskracht (Holle ladingen) de grote koepels op het fort uit te schakelen. Deze koepels dienden net om onder andere de verdediging van de kortbij gelegen bruggen op te nemen. 24 minuten na de landing van de eerste zwevers is het fort in feite reeds doof en blind door het verlies van alle koepels. Het fort is in feite dan reeds grotendeels uitgeschakeld voor de functie die het diende op te nemen. Een veel gedetailleerder relaas over de val van dit fort op deze link.

Bovenstaande foto's, beiden uit het boek "De Bange Meidagen 40 - Lekturama", tonen duidelijk het effect van de fameuze Duitse holle ladingen op de zware bunkers van het fort van Eben Emael. De linker foto is genomen van de bunker beneden het fort van Eben Emael toen deze zogezegd wordt uitgeschakeld door een holle lading in het heetst van de strijd. Bovenaan in het cirkeltje ziet men een Duitse parachutist met touwen of kabels een holle lading neerlaten tot voor het schietgat van de bunker. Een leuk weetje bij de foto links is dat dit eigenlijk een foto is, komende uit een propagandafilm ooit opgenomen nadat de regio al was veroverd op de Belgen. Dit is dus niet in het heetst van de strijd zoals het wordt voorgesteld. Dit werd dus volledig in scene gezet voor deze film. Deze film wordt trouwens ook nog vrij gemakkelijk teruggevonden op media als bv YouTube.

De foto rechts toont het effect van een dergelijke holle lading op de noordelijke Mitrailleurbunker van het fort.

05:17

Een belangrijk gedeelte van de Belgische luchtvloot wordt op de grond uitgeschakeld tijdens de nacht op het vliegveld te Evere.

Er vallen ook de eerste bommen op cruciale punten van de hoofdstad Brussel.

Rond dit tijdstip vertrekt het officieel bericht naar Frankrijk en Groot Brittannië over een onaangekondigde aanval van Duitsland op België, Nederland en Luxemburg.

06:30 - 06:45

Belgisch-Franse grens. De eerste geallieerde troepen trekken onze grenzen over. De geallieerde troepen hadden de orders ontvangen het "Dyle-plan" uit te voeren. Dit hield in dat ze stelling zouden nemen tussen de bestaande Maginot-lijn in Noord-Frankrijk en de Antwerpse Forten. Dit omvatte dus ook de oostzijde van de Naamse Forten, de stelling Koningshooikt - Waver, een bunkerlijn in combinatie met overstromingsgebieden, antitankgrachten en -hindernissen, om dan te eindigen nabij de Antwerpse Forten aan de oostkant van de Schelde. De Franse troepen dienden in elk geval dus ook het gat tussen Namen en de Franse Maginotlinie (Givet - achter de Yvoir) af te sluiten dat totaal geen versterkingen bevatte maar weinig waarschijnlijk werd geacht om een doorbraak in te proberen forceren wegens te ontoegankelijk qua terrein:

  • Het 7e Franse leger trekt richting Breda, Tilburg om Zeeland en de monden van de Schelde te verdedigen.
  • Mobiele troepen van het Britse leger trekken op naar in te nemen stellingen op de Dijle tussen Waver en Leuven.
  • Het Franse Cavaleriekorps en het 1e Franse Leger trekken in de richting van de linie tussen Waver en Namur. Dit gedeelte van de uiterst belangrijke te verdedigen lijn is niet gefortificeerd en niet voorzien van bunkers.
  • Een groepering van lichtere Franse pantsers trekt op richting Belgisch Luxemburg, Marche, Bastenaken en Aken maar kan niet op tegen de Duitse machtsontwikkeling. Zij trekken bijna ogenblikkelijk terug, allicht op de lijn Etalle - Virton.
  • De Lichte troepen van het 9e Franse leger trekken in de richting van de Boute.

Bruggenhoofd Gent. De 16e Infanteriedivisie, opgesteld langs de bunkerlinie in de sector tussen de Bovenschelde en de Leie, legt veldversterkingen aan.

09:00

Luxemburg. De Duitse 1e Pantserdivisie heeft reeds via Luxemburg de Belgische grens bereikt. Luxemburg blijkt in Duitse handen zonder echt veel weerstand ondervonden te hebben. Er vielen aan beide zijdes geen doden, enkel 7 gewonden. 75 Luxemburgse soldaten werden gevangen genomen.

Neufchateau. Neufchateau was zowel voor de Belgen als voor de Duitsers een cruciaal in handen te houden of te krijgen stad. De stad en zijn toegangswegen werden bewaakt door Ardeense Jagers. De stad werd in de ochtend aangevallen door 2 groepen van 200 Duitse elite SS-ers van het regiment Gross Deutschland in wat zou bekend staan als de operatie NIWI (Nives en Witry waren de 2 voorziene landingsplaatsen). Deze Duitse elitetroepen waren kort voordien met kleine vliegtuigen gedropt in weilanden nabij deze dorpen. Voor één van deze groepen ging dit echter niet zo vlot omdat ze op 14 km waren van Nives en foutievelijk waren gedropt in Leglise. Deze tweede groep zou maar op zijn afspraak opduiken tegen 13u. Deze Duitse troepen dienden de weg vrij te maken voor het naderende Duitse 19e korps van Generaal Guderian om zo de doortocht richting Sedan mogelijk te maken.

12:00

Bruggenhoofd Gent. Rond de middag beginnen de buitenlandse legers aan het uitvoeren van hun eerdere overeenkomsten. Ter hoogte van Bruggenhoofd Gent trekken de voorposten van het Franse 7e leger voorbij om stelling te gaan nemen in Breda ter uitvoering van het "Breda Maneuver". In de buurt van grote kruispunten werden pelotons van de "Garde Republicaine Mobile" achtergelaten om het verkeer te regelen. Er werd verwacht dat er nog enkele dagen kolonnes met militair materieel zouden langskomen.

De sector Wetteren – Semmerzake ligt er nog altijd verlaten bij.

De 24e Artillerie die deels te Gontrode en Merelbeke was gestationeerd, hergroepeert en trekt door richting Zwijnaarde.

De 10e mei 1940 ontstaat er in streken die nog niet rechtstreeks met het oorlogsgeweld te maken hadden (zoals hier in Wetteren) volkstoeloop. De mensen wisten niet echt wat ze van de nieuwe Duitse agressie dienden te verwachten maar wisten wel nog al te goed wat er 40 jaar eerder was gebeurd in de regio Kwatrecht - Melle. (Foto links: Replica)

13:00

Neufchateau. De situatie wordt voor de verdedigende Belgische Ardeense Jagers onhoudbaar. De groep van 200 Duitsers die de aanval op dit moment uitvoerden, kreeg op dat moment steun van de 200 Duitsers die eerder 14 km verder verkeerdelijk waren gedropt. Ook komt rond ditzelfde ogenblik de 1e Duitse Pantserdivisie hier aan. De Ardeense Jagers dienen Neufchateau uit handen te geven en trekken terug.

Oudenaarde. De eerste Britse gemotoriseerde kolonnes, deel uitmakend van de British Expiditionary Forces, trekken door naar de Dijle tussen Leuven en Waver. Dit doortrekken van Britse troepen duurt nog zo een drietal dagen.

Merelbeke. Langs de Zwijnaardesteenweg, Gaversesteenweg, Waterstraat en Fraterstraat rijden de eerste Franse troepen voorbij op doortocht naar stellingen in de buurt van de KW-linie.

Gent. Er worden Belgische C40 Bofors luchtdoelgeschut opgesteld te Oostakker, Gentbrugge en Drongen.

14:00

Aalst. De eerste gemotoriseerde colonnes van Britste troepen rijden, van de richting van Gent komende doorheen de stad Aalst. Er wordt kort halt gehouden nabij de markt maar er wordt al vrij snel opnieuw doorgetrokken via de Pontstraat richting Brussel.

14:30

Aalst. Er vindt een eerste Duitse luchtaanval op de stad Aalst plaats door 3 Duitse vliegtuigen die zeer laag de stad overvliegen. Er vallen enkel bommen nabij de buurt van het station, de Varenlaan en de Ledebaan. De schade blijft gelukkig beperkt. Dit maakt dat de Aalsterse bevolking het oorlogsgeweld plots zeer kortbij ziet komen. De bevolking vlucht hals over kop huiswaarts en de straten zijn vrij snel leeg. Mogelijks is dit een gevolg van het spotten van steeds meer Engelse colonnes die ook steeds de stad doorkruisen om via de Moorselbaan richting Brussel verder te trekken.

17:30

Aalst. Opnieuw wordt de stad overvlogen en gebombardeerd door 3 Duitse vliegtuigen. Ditmaal met brandbommen die worden gelost in de omgeving van de Bergekouter en de Langestraat. Ook hier is gelukkig geen schade te betreuren. Dit is opnieuw kortbij de Moorselbaan die vlot wordt gebruikt door doortrekkende Britse gemotoriseerde troepen.

18:30

Aalst. Allicht opnieuw uitgelokt door doortrekkende Britse troepen doorheen de stad, duiken een 20 tal Duitse Stuka's in duikvlucht naar beneden boven de stad. De Britse troepen houden zeer snel stand en stellen zich op om met mitrailleurvuur de vliegtuigen proberen te counteren. Er volgt echter een voor de stad zeer dramatisch bombardement op de ganse zone rond de Dender tussen de Zeebergbrug en de Zwartehoekbrug. De aanval zal slechts enkele minuten duren maar de schade die hierbij zal worden aangericht, was enorm.

Zeer snel na het vertrek van de aanvallers, zetten de Britse troepen hun doortocht verder en beginnen Rood en Vlaams Kruis, samen met pompiers, politie en burgers een zoektocht om zoveel mogelijk mensen uit het puin te redden en ontstane vuurhaarden te blussen.

Hieronder een bloemlezing van de zwaarste beschadigde sectoren bij deze aanval. Merkwaardig genoeg blijven bij deze aanval alle bruggen over de Dender op zich, vooelopif intact en zelfs totaal onbeschadigd achter..

Overzijde Zeebergbrug. Hier wisten een aantal afgegooide projectielen, zo goed als zeker bedoeld voor de Zeebergbrug, de brug zelf niet te raken. Wel kreeg de herberg aan de noordkant van de brug een voltreffer te verwerken. Hierbij vielen 6 burgerdoden te betreuren.

Enkele foto's van de zwaar vernielde herberg aan de overzijde van de Zeebergbrug. Onderaan het gemeenschappelijk doodsprentje van de 6 te betreuren burgerslachtoffers die hierbij vielen. (Foto's: Collectie Dirk Meert)

Het op- en afrittencomplex naar deze Zeebergbrug. Hier vielen heel wat burgerdoden maar ook een aantal Engelse soldaten.

Hier stonden nog aan de kant van de stad Aalst langs de linker kant op de foto bovenaan links, een aantal grotere fabriekscomplexen. Deels deelden deze ook in de klappen van het bombardement. Wat nog niet volledig beschadigd was bij het bombardement zou later nog in brand gestoken worden bij het vertrek van deze zone door Belgische en Engelse troepen. Volledig vooraan lag hier de fabriek Callebaut. Het 2e grote afgebrande gebouw is de Fabriek De Naeyer dat een handel was in oude metalen. Je merkt op de foto onderaan links dat alles daarna tot de grond gelijk werd gemaakt wegens te zwaar beschadigd en zeker niet meer hersteld is geweest. De laatste foto is een terugblik op dezelfde fabrieksgebouwen maar vanaf de andere zijde dus. (Foto boven links: Collectie De Buck - boven rechts: Google Streetview - Links onder: Collectie Dirk Meert - Rechts onder: Collectie Mallegro)

3 Schadefoto's van de Fabriek Callebaut. Aan de geknikte betonnen balken merk je toch ook dat dit zeker niet alleen schade is van de brand die hier zeker ook later nog heeft gewoed maar alvast ook schade zal geweest zijn van het bombardement op 10 mei 1940.

(Foto rechts en rechts onder: Collectie Lievens - Foto links onder: Collectie Kieckens)

Dit is dan op zijn beurt de schade aan de fabriek De Naeyer. De meeste foto's zijn trouwens van de collectie van de familie zelf (tenzij anders vermeld). Ze zijn in de mate van het mogelijke wat gesorteerd zodat ze mits enig zoekwerk wel wat koppelbaar zijn aan elkaar qua beeld.

Dit zijn foto's van de achterzijde van of Fabriek Callebaut of Fabriek De Naeyer. Op de achtergrond de stoomfabriek.

(Foto links onder: Collectie Kieckens - Foto rechts en rechts onder: Collectie Dirk Meert)

De Varkensmarkt

Oude foto met schade van de Varkensmarkt (Foto Collectie Moriau). Daaronder hetzelfde huidige zicht zoals zichtbaar op Google Streetview.

Nog heel wat industriële complexen langs de Dender werden heel zwaar beschadigd. Dit was onder andere ook het geval voor Garage du Parc, Glucoseries Leclercq (huidige Tereos, vroegere Amylum), de Fabrieken, de Filature du Canal, De Kegel, Keppens, Van de Putte, Ringoir en Schuermans, de magazijnen Van den Brempt en Bocqué.

De Glucoserie Leclercq (in Aalst beter gekend als Amylum - heden Tereos) deelde in dit bombardement ook zwaar in de klappen. Er vielen zowel treffers op het bedrijf zelf alsook in de omliggende straten. Probleem met een site als het in Aalst gekende Amylum (Tereos) is dat dit voortdurend onderhevig is aan verbouwingen. De foto's van die buurt zijn dan ook heden nog amper te plaatsen in die tijd. Als Referentie werd daarom in dit geval gebruik gemaakt van een luchtfoto van de site uit 1923. De site stond toen nog letterlijk ingesloten tussen de Oude Dender (huidige Burchtstraat) en de Nieuwe Dender. In Aalst stond dit gekend als het eiland Chipka

(Luchtfoto: Collectie Lievens)

De eerste twee foto's tonen de puinen hier te zoeken op de toenmalige site. (Foto links: Collectie Bossut - Foto rechts: Collectie De Veirman.

Dit zijn 3 foto's van zo goed als zeker het complex waar we bij de eerste foto's op de achterzijde van kijken. Dit zijn wegen die heden dus zijn opgegaan in de site van het bedrijf en niet meer te vinden zijn. De foto hiernaast is trouwens op de Beeldbank van Aalst gespiegeld afgebeeld. (3 Foto's: Collectie Kieckens)

De volgende 2 oude foto's zijn bijna niet meer te plaatsen. Dit moet bijna de huidige Anna Snelstraat zijn. Links de Albert Heijn. De weg liep hier vroeger rechtdoor in de richting van het Oud Sas. Op de rechter hoek aan de overzijde van dit kruispuntje, moet het Café hebben gestaan zichtbaar op de beide oude foto's. (Foto links onder: Collectie Bossut, Foto rechts onder: Beeldbank Aalst)

Ook deze puinfoto is nog perfect te plaatsen. Op de achtergrond kan je namelijk mooi hetzelfde verspringen in de nokhoogtes van de daken terugvinden. (Oude foto: Beeldbank Aalst)
3 foto's van dezelfde site maar amper exact te plaatsen. (Links: Collectie Bossut - Midden: Collectie Ceges Soma - Rechts: Collectie Dirk Meert)
Op de hoek van de Burchtstraat stond het hoekhuis Verleysen dat bij het bombardement volledig tot puin werd herleid. (Foto: Beeldbank Stad Aalst)
Op deze foto een winkel van huishoudartikelen zoals potten, pannen,... op de toenmalige Brabantstraat 17, waarop op deze dag een brandbom viel. Op straat de goederen uitgestald die hierdoor allen uit de winkel konden gehaald worden en niet meer verkoopbaar bleken door brandschade. De Brabantstraat is heden de Alfred Nichetstraat geworden. Op de foto staat nog 1 zeer herkenbaar huis dat nog identiek is tussen nu en toen. (Foto links: Beeldbank Stad Aalst - Foto rechts: Google Streetview met een actueel beeld op dezelfde locatie)
Ook deze foto ter hoogte van de Wambekekaai is heden niet meer terug te vinden maar volledig opgeslokt door de fabrieken van Tereos. Dit sloot aan op het toenmalige Werfplein. (Foto links: Collectie Dirk Meert - rechts: Google Streetview)

De regio van het Werfplein en de Molenstraat. Dit was de sector in Aalst die zeker het zwaarst werd getroffen bij dit bombardement terwijl het doelwit uiteindelijk dus hier zuiver de burgerbevolking was.

Het werfplein zelf.

In die periode was er een kanalisatie van de Dender lopende doorheen de stad Aalst. Er was toen ook nog sprake van de "Oude" en de "Nieuwe" Dender. De oude Dender werd pas dichtgelegd eind jaren '60 vorige eeuw. Op de algemene foto van het werfplein, ook op de oude foto's genomen vanaf de Frits De Wolfkaai (overzijde huidige nieuwe Dender). Helemaal links zien we de 2 oude watermolens op de Dender. Beiden verdwenen na zware beschadigingen bij deze aanval uit het straatbeeld. De oude Dender volgde de huidige Burchtstraat. De eerste oude foto hierboven toont in feite de rechter zwaar beschadigde zijkant van de Molenstraat, waar nog amper huizen rechtstonden. Op de hoek van de Molenstraat komende van de Burchtstraat stond de toenmalige Werfkapel die ook totaal werd vernield. Dan was er nog een huizenrij tussen Molenstraat en Vaartstraat. Rechts van de Vaartstraat had je dan de huidige gebouwen van het ministerie van Financiën gevestigd is, daar bevond zicht toen de Filature du Canal.

(Oude foto's: volledig boven: Collectie Dirk Meert - 2e rij links: Collectie Lievens - 2e rij rechts: Collectie Dirk Meert - onderaan: Google Streetview)

Links kijken we dus opnieuw op het Werfplein maar dan letterlijk tussen Molenstraat en Vaartstraat. Juist niet meer op de foto (rechts) moet je de Filature du Canal hebben gehad. De foto met het zicht anno 2020 is niet 100% juist genomen maar het zicht die men hier krijgt van onder de huidige spoorwegbrug, is heden nog het meest gelijkend met vroeger. De vernielde werfkapel staat op de oude foto rechts van de heel hoge heipaal links op de foto. Het is het minst hoge uitstekende puntgeveltje op de foto tussen deze heipalen. Let op, de huidige nieuwe Werfkapel ligt zeker niet meer op dezelfde locatie als ze toen stond. (Foto links : Peter Taghon)

De watermolens Gheeraerdts op de toenmalige Oude Dender. Je ziet ze nog op de oude schadefoto staan. De meest naar de Nieuwe Dender toe gebouwde watertoren staat er nog vrij intact bij. De andere is toen al totaal tot puin herleid.

Dit is dus heden een zeer moeilijke om nog te koppelen. Er stonden hier twee watermolens op de oude Dender net voor deze uitmonde in de Nieuwe Dender. Naar rechts heb je de Molenstraat. Naar links de Burchtstraat. De loop van de Oude Dender was dus letterlijk de loop van de huidige Burchtstraat. (Oude Postkaart: BOB - Actueel zicht: Google Streetview)

Zeer fraaie foto met heel in detail hoe de situatie er uitzag van de Oude Dender die aansloot op de Nieuwe Dender. Op de achtergrond rechts de zwaar geteisterde Molenstraat. Op de achtegrond links de Burchtstraat langs de Oude Dender. (Foto: Collectie Dirk Meert)

Bovenaan de ruînes van de zwaar toegetakelde verst van de nieuwe Dender verwijderde molen. Deze werd heel zwaar beschadigd bij het bombardement. Op de eerste foto kun je rechts naast de ruïne nog gebouwen zien staan langs de toenmalige oude Dender. Onderaan links kijken we op de Burchtstraat. De 4e foto moet recenter zijn want daarop is de hoge puinrestant al naar beneden gehaald omdat deze allicht te gevaarlijk was om in het onverwachts ook nog naar beneden te storten. (Foto linksboven: Collectie Lievens - Foto rechtsboven: Collectie Kieckens - Foto's onder: Collectie Dirk Meert)

Deze foto uit 1964 toont de oude Dender nog kort voor hij definitief werd gedempt. Recht voor u de nieuwe Werfkapel. Links de Filature du Canal. (Foto Beeldbank Stad Aalst)

Om u een beeld te geven van Oude Dender en NU, hetzelfde beeld, links een oude luchtfoto met de Oude Dender (Foto: Replica) en daarnaast een actuele Google Earth beeld anno 2021

De Werfkapel. Deze stond op de hoek van Molenstraat en Werfplein, dus niet waar de huidige Werfkapel staat. Het was in feite het eerste huis op de linker kant van de Molenstraat komende van het Werfplein. (Foto Google Streetview)

Links: Oude postkaart van de Kapel OLV ter Druiven, R.Desaix - Brussel - Foto rechts: De zwaar vernielde kapel op de hoek van de Molenstraat. De woningen die u links van de kapel trouwens ziet, zijn de eerste huizen van de Burchtstraat en links een van de vernielde watermolens van Gheeraerts.

De puinen van de originele werfkapel werden wel meermaals gefotografeerd zoals hierboven vlot te zien. De twee bovenste foto's zijn trouwens genomen door de Familie De Paepe die naast de kapel een koffiebranderij en tabakswinkel hadden die ook volledig in een ruïne werd herleid. Op de tweede foto poseert trouwens het ganse gezin voor de kapel en de ruïne van hun eigen winkel. (Foto's onder links en rechts: Collectie Matthias - Midden: Collectie Dirk Meert)

De Koffiebranderij en Tabakswinkel. Naast de hierboven gemelde kapel stond deze koffiebranderij en tabakswinkel. Ook de twee foto's van de kapel horen bij deze fotoreeks en zijn dus uit hun collectie.

De Molenstraat. Naast het werfplein was deze voor de laatste 100 meter naar de Sint Annabrug toe, één aaneensluiten van ruînes.

Er bestaan wel wat foto's van de totaal vernielde laatste 100 meter van de Molenstraat. Op de achtergrond de Molenstraat. Aan de overzijde de Frits De Wolfkaai. Die huizenrij is nog altijd deels herkenbaar dezer dagen. (Foto rechts: Collectie Renneboog - Foto's onder: Collectie Kieckens)

Ook dieper in de Molenstraat was er nog schade te betreuren rond waar heden het culturele centrum de Werf staat. De ene speciale gevel is nu nog altijd vlot herkenbaar rechtover het culturele centrum de Werf. (Foto links: Collectie Dirk Meert - rechts: Google Streetview)

Nog meer naar het Centrum toe, terugkijkend in de richting van hetzelfde cultureel centrum de Werf, krijg je dit beeld. (Foto links: Collectie Callebaut - Rechts: Google Streetview)

De Filature du Canal. Dit was een gigantisch fabrieksgebouw met bijgebouwen. Dit was een spinnerij en producent van garen. Ondanks de zware schade zullen ze na de oorlog vrij snel opnieuw opgetrokken worden en heel lang een toonaangevend stadsbeeld aan de stad Aalst geven in de buurt van het Station van Aalst. De spinnerij zal blijven bestaan tot in 1969 en zal dan vanaf 1972 overgekocht worden door de Regie der gebouwen. Het wordt vanaf dan een postsorteercentrum.

We krijgen hier een mooi zicht op de zwaar beschadigde Filature du Canal. Deze beide foto's zijn genomen vanaf de Frits De Wolfkaai. Op beide foto's zie je de locatie van de Sint Annabrug. Ook hier zie je goed de grote kanaliseringswerken aan de Dender die hier lopende waren, vandaar ook de vele damplanken die men hier ziet op deze foto's. (Bovenste foto: Google Streetview, Onderste foto: Collectie Dirk Meert)

Beide foto's tonen de Filature. Links zie je de fabriek nog in de jaren '30 bij een staking van het personeel op het Werfplein. Links kijken we op de Vaartstraat die naar het Esplanadeplein loopt. De huizenrij vooraan die volledig bij de Filature hoorde, stond langs de huidige Dokter André Sierensstraat. Rechts een blik op de Filature zoals ze werd herbouwd na de meidagen '40 en nog het meest bekend zal staan als het vroegere postsorteercentrum. Ook dit is heden dienen te wijken voor het nieuwe gebouw van het Ministerie van Financiën te Aalst. (Beide foto's: Beeldarchief Stad Aalst)

Heel uniek is zeker deze foto hieronder. Dit toont de schade aan de Filature zoals ze te zien was van onder de spoorwegbrug over de Dender.

Het huis centraal in beeld is de woning die ook nog altijd herkenbaar is op actuele zichten. Dit behoort niet tot de Filature maar is een woning langs de Vaartstraat.Deze foto kan slechts genomen zijn tussen 10 mei 1940 en 18 mei 1940 toen ook deze spoorwegbrug werd opgeblazen. (Foto: Collectie Dirk Meert)

2 foto's van de schade nabij de hoek van de Vaartstraat met de Dokter André Sierensstraat. (Foto links: Collectie Kieckens - rechts: Cegesoma)

Verderop langs de Dokter André Sierensstraat kreeg men dan dit beeld op de ruines. Ook deze beide foto's zijn genomen kijkend vanaf de Dender. (Foto links: Collectie Borreman - Foto rechts: Collectie Van Geert)

Dit is nog een zicht op de Filature gezien vanaf de spoorlijn, mogelijks zelfs ingezoomd vanaf de Josse Ringoirlaan. Dit is dus al gefotografeerd van korterbij het station van Aalst. De foto is ook van al enkele dagen na de gevechten te Aalst. Je merkt vooraan ook dat de Belgische Genie de sporen had gecoupeerd tegen mogelijks Duits hergebruik. (Foto Collectie Beeldbank Aalst)

Nog 2 schadefoto's van de Filature, genomen vanaf de terreinen van de Filature zelf. Beide foto's geven hetzelfde zicht. Links is het kortst na de gevechten. Rechts is al een gedeelte opgeruimd en zijn zelfs al bepaalde gevels doelbewust naar beneden gehaald om te verhinderen dat ze alsnog zouden instorten. (Foto links: Collectie Kieckens - Foto rechts: Collectie Beeldbank Aalst).

Ook aan de overzijde van de Dender, ter hoogte van de Ringoirlaan, waren huizen uitgebrand. Deze stonden waar heden Tegelcentrum Schelfhout is gevestigd. (Foto links: Collectie Borreman - rechts: Google Streetview)

Ter hoogte van de Zwartehoekbrug langs de Denderstraat, kant van de Tragel, kon men op de hoek deze beschadigde gebouwen zien staan. Je merkt dat de beschadigde gebouwen zelfs meermaals en steeds erger beschadigd geraakten. (Foto rechts: Collectie Lievens - onder links: Collectie Dirk Meert - onder rechts: Google streetview)

De Fabriek De Kegel lag aan de overzijde van de Dender, langs de huidige Nieuwbrugstraat, tussen Pierre Corneliskaai en Hertshage. Ook deze fabriek ging totaal in puin. De foto rechts is genomen op de terreinen zelf en toont de totale ravage. De foto hieronder is nog vrij duidelijk te koppelen aan de huidige situatie al zijn er nog amper vergelijkbare gebouwen. Op de achtergrond Hertshage. (Foto rechts: Collectie Kieckens - Foto onder: Collectie Lievens)

Juist voor de Zwartehoekbrug konden deze vluchtelingen nog gespot worden voor een rij zwaar beschadigde huizen langs de Pierre Corneliskaai. Tot 2018 stonden hier nog oude fabrieksgebouwen die ondertussen ook allen zijn gesloopt

(Oude foto: Jos Ghysens - links onder: Google streetview 2013 - rechts: Google streetview 2020)

Ook ter hoogte van de kruising van de Pierre Corneliskaai en de Tramstraat, kon deze schade teruggevonden worden. (Foto links: Collectie Kieckens - rechts: Google Streetview)
Het reizigerstation, het locomotievendepot en de douaneopslagplaatsen van het station van Aalst.

Dit is nog een mooie maar niet zo evident te plaatsen foto van een beschadigde watertoren te Aalst (Oude foto: Replica). Deze stond langs de Denderstraat op de spoorwegterreinen, langs de Dender. Heden is daar enkel een wandel-, fietspad terug te vinden. De watertoren is al lang verdwenen. Op de oude postkaart daaronder is hij nog duidelijk te zien langs de Dender (Postkaart: SBF). Op de foto's onderaan links een algemeen zicht op de Dender vanaf de toenmalige Sint Annabrug (Foto: Collectie Dirk Meert). Rechts ongeveer hetzelfde zicht nu vanaf de spoorwegbrug over de Dender.

20:00

Aalst. Als gevolg van het zware bombardement komt al zeer snel een ware uittocht op gang van Aalsterse bevolking om het verwachte oorlogsgeweld te ontvluchten. In de meeste gevallen is deze vlucht in de richting van het nog veilig geachte Frankrijk.

Hulpdiensten werken gans de nacht door om de zoektocht naar doden en gewonden proberen tot een goed eind te brengen. Gelukkig volgen er voor Aalst geen directe vervolgbombardementen meer.

In de loop van de dag

Merelbeke. Tijdens een luchtgevecht tussen een Duitse en een Engelse jager vallen op de grond twee burgerslachters. Een langs de Gaversesteenweg en één iemand op de wijk Hukkelgem. Beiden sneuvelen door verdwaalde projectielen bij het luchtgevecht. Nog 2 andere burgers raken verwond.

De situatie op 10 mei 1940 's avonds. (Schets: De Achttiendaagse veldtocht - Ministerie van Landsverdediging)

Specifieke extern gebruikte bronnen:

  • Mai 1940 - La Bataille de Belgique - M. Fouillien et J. Bouhon
  • Een officieel overzicht van de gebeurtenissen 1939-1940 - Uitgegeven door Ministerie Buitenlandse zaken België te Londen in 1941
  • Mei 1940 - De 18-daagse veldtocht in woord en beeld - Peter Taghon - Lannoo 2010
  • Oorlogskroniek der stad Aalst - De tweede maal - A. Van Der Heyden (1976)
Home Terug naar bovenkant pagina Vorige: 1 tot 9 mei 1940 Volgende: 11 mei 1940